เส้นทางที่ต้องเเลก แลนด์บริดจ์ 1 ล้านล้าน

แลนด์บริดจ์ชุมพร-ระนอง ถูกกลับมาพูดถึงอย่างต่อเนื่องหลังจากคุณพิพัฒน์ รัชกิจประการ รองนายกรัฐมนตรี ผู้ซึ่งประกาศตัวผลักดันโครงการเเลนด์บริดจ์ชุมพร-ระนอง เเละกฎหมายระเบียงเขตเศรษฐกิจพิเศษภาคใต้(SEC) เพื่อเป็นหัวเครื่องจักรตัวใหม่ในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจของประเทศไทย

เเต่ทว่าความพยามผลักดันโครงการเเลนด์บริดจ์นี้ อาจต้องทำให้ไทยสูญเสีย เเละต้องเเลกทรัพยากรทางทะเลเเละชายฝั่งอย่างมหาศาลไปกับการพัฒนาโครงการ

เส้นทางที่ต้องเเลก 1 ล้านล้าน กับ ทรัพยากรทางทะเล

โครงการเเลนด์บริดจ์ชุมพร - ระนอง มีมูลค่าการลงทุน 1.1 ล้านล้าน ถึงเเม้จะเป็นการลงทุนระหว่างรัฐเเละเอกชน เเต่ก็มีคำถามสำคัญถึงความคุ้มค่าหลังจากโครงการนี้เกิดขึ้นว่าไทยเราจะประโยชน์จริงไหม

นอกจากความคุ้มค่าของโครงการที่เป็นคำถามหลักเเล้ว ความไม่ชัดเจนเเละข้อมูลที่คาดเคลื่อนของการประเมินผลกระทบทางสิ่งเเวดล้อมก็เป็นคำถามสำคัญที่สาธารณะยังคงตั้งคำถามเเละดูเหมือนรัฐบาลจะตอบไม่ได้

เส้นทางเดินเรือในโครงการเเลนด์บริดจ์ เป็นหนึ่งในความคลุมเครือที่ไร้คำตอบในรายงานการศึกษาทุกฉบับของ สำนักงานนโยบายเเละเเผนการขนส่งเเละจราจร(สนข.) กระทรวงคมนาคม ในฐานะเจ้าของโครงการที่ศึกษาภาพรวมเเละรายงานผลกระทบทางสิ่งเเวดล้อมเเละสุขภาพ(EHIA) ว่าตกลงเเล้ว หากมีการเกิดขึ้นของโครงการเส้นทางเดินเรือจะผ่านเส้นไหน เเละอาจส่งผลกระทบต่อทรัพยากรทางทะเลอย่างไร

นักวิชาการด้านวิทยาศาตร์ทางทะเลอย่าง อาจารย์ศักดิ์อนันต์ ปลาทอง กล่าวว่า “หากท่าเรือภายใต้โครงการเเลนด์บริดจ์เกิดขึ้นที่เเหลมริ่ว เเละ เเหลมอ่าวอ่าง ตามที่ได้มีการศึกษารายงานผลกระทบสิ่งเเวดล้อมเเละสุขภาพ(EHIA) ไม่มีทางที่จะคิดเป็นอื่นไปได้เลยว่าเส้นทางเดินเรือสมุทรที่จะเข้าท่าเรือ จะผ่านเเนวหมู่เกาะสุรินทร์ เกาะสิมิลัน เเละกองหินริเชอริว ในฝั่งทะเลอันดามันเหนือ เเละในส่วนฝั่งอ่าวไทยถ้าวิ่งตรงจากเเหลมริ่ว ก็จะไปพบกับหินใบ เกาะเต่า เเละกองหินชุมพร”

“กองหินเเละหมู่เกาะที่ผมพูดทั้งหมดคือ เเนวภูเขาใต้น้ำที่มีระบบนิเวศปะการังที่สำคัญของโลก ริเชอริวร็อค คือจุดดำน้ำที่ติดหนึ่งในห้าของโลก เเละเกาะเต่าคือโรงเรียนของนักดำน้ำ ทั้งหมดจะได้รับผลกระทบอย่างเเน่นอนจากเส้นทางเดินเรือภายใต้โครงการเเลนด์บริดจ์ ซึ่งละเลยการศึกษาในส่วนนี้ไป มีพูดถึงพื้นที่ตั้งโครงการเพียง 5 กิโลเมตร ในรายงานEHIA เเต่ผลกระทบตลอดเเนวเส้นทางเดินเรือไม่ได้ถูกศึกษาเเละพูดถึง”

พื้นที่เกาะเต่า เเละหมู่เกาะชุมพร ได้ชื่อว่าเป็นเเหล่เกระจายพันธ์ุของฉลามเเละกระเบน ซึ่งเป็นจุดที่สำคัญของโลกเลยก็ว่าได้ เช่นเดียวกันกับฝั่งอันดามัน ผมทำงานในพื้นที่มาพบว่า บริเวณเกาะสุรินทร์เขตน้ำตื้นๆ ในป่าชายเลนเจอฝูงฉลามหูดำว่ายน้ำเต็มไปหมด มันสะท้อนว่าพื้นที่เหล่านี้อุดมสมบูรณ์มาก คุณศิรชัย อรุณรักษ์ติชัย กล่าว

นอกจากนั้น เเนวปะการังในพื้นที่เกาะสุรินทร์ ริเชริวร็อค เกาะสุรินทร์ เป็นทะเลน้ำลึก ธาตุอาหารตะกอนต่ำ เเละไกลจากการรบกวนของมนุษย์ ซึ่งหากมีเรือเดินสมุทรจำนวนมาก ขนาดใหญ่เข้ามาในพื้นที่เเนวปะการังที่อุดมบูรณ์เเละมีความเฉพาะก็อาจจะได้รับผลกระทบได้ ต้องเข้าใจว่า พื้นที่บริเวณนี้มีระบบนิเวศที่เฉพาะ ไกลจากกิจกรรมของมนุษย์การเข้าไปรบกวนอาจทำให้พังทั้งระบบเเละยากต่อการฟื้นฟูได้

สำหรับฝั่งอ่าวไทย อย่างที่คุณศิรชัยกล่าวว่า พื้นที่กระจายพันธุ์ของสัตว์ทะเลหายากหลายชนิด ยังเป็นเเหล่งวางไข่ของปลาทูไทยด้วย เเละหากเส้นทางเดินเรือผ่านเกาะเต่า หินใบ เเละกองหินชุมพร ซึ่งเป็นจุดดำน้ำของโลก มีมูลค่าจากการท่องเที่ยวเเละการสอนดำน้ำเป็นหมื่นล้านต่อปี หากเส้นทางเดินเรือผ่านเเนวนี้มันจะกระทบมากขนาดไหน ? อาจารย์ศักดิ์อนันต์ ตั้งคำถาม

คำถามที่ไร้คำตอบของโครงการเเลนด์บริดจ์

โครงการเเลนด์บริดจ์ภายในตัวเองยังมีคำถามถึงความเหมาะสมเเละความคุ้มค่าในการลงทุนเพราะรายงานของหน่วยงานที่ขัดเเย้งกันอย่างชัดเจน ความบกพร่องในการศึกษาผลกระทบสิ่งเเวดล้อมที่เจอความผิดปกติหลายประเด็น รวมถึงเส้นทางเดินเรือเเละที่ตั้งโครงการที่อาจไม่เหมาะสม คำถามเหล่านี้ยังถูกถามอย่างต่อเนื่อง ในขณะที่รัฐบาลปิดหูปิดตา เดินหน้าโครงการโดยไม่สนใจผลกระทบสิ่งเเวดล้อมเเละข้อเท็จจริง

บนเส้นทางผลักดันโครงการเเลนด์บริดจ์ มูลค่า 1.1 ล้านล้าน มีอะไรที่เราต้องเเลก ต้องเสียไป หากรัฐบาลเดินหน้าโครงการนี้อย่างจริงจัง เพียงเพื่อให้โครงสร้างพื้นฐานด้านการคมนาคม “เเลนด์บริดจ์” เป็นเครื่องจักรตัวใหม่ในการกระตุ้นเศรษฐกิจของไทย เเต่เราต้องเเลกการท่องเที่ยวมูลค่าหลายเเสนล้านต่อปีเเละโอกาสในการเป็นมรดกโลกไปตลอดกาล

ขอบคุณภาพใต้น้ำ : Shin Sirachai Arunrugstichai